Zijn we er wel ECHT op vooruitgegaan?

‘Taikens & Toal’ is een co-productie voor Onstwedde.info van kunstschilder Geert Schreuder (taikens/tekeningen) en Klaas Meijer (toal/teksten) over het Onstwedder wel en wee van toen, met een knipoog vanuit het heden.

AFL. 96 – 30-09-2026:  ZIJN WE ER DOOR ONZE MENSELIJKE HERSENEN WEL OP VOORUITGEGAAN ?

*****************************************************************************************************************************

Het afgelopen weekend las ik in dagblad ‘Trouw’ een wetenschappelijk verhaal over onze hersenen. Het blijkt namelijk steeds duidelijker, dat de oermens van een aantal miljoenen jaren geleden twee volledig aparte hersenhelften had.
“Nou en ?” zult u vragen. Welaan: bij de mens zoals wij die kennen, wezens zoals wij allemaal dus, zijn die beide helften via een middenstuk tot één geheel geworden, én op elkaar ingericht. Bij de mens maken de voor- en midden-hersenen o.a. het gebruik van taal en logisch nadenken mogelijk, terwijl de achter-hersenen lichaamsnoodzakelijke dingen als bijv. de ademhaling en de hartslag regelen.

Het onderzoek naar de mogelijke oorzaak van het samengaan van die twee helften ergens in de voorbije – schrik niet ! – miljoenen jaren is nog lang niet afgesloten. En ’t is zeer wel mogelijk dat de resultaten van het onderzoek de medische behandeling van – laten we ‘t noemen – ‘hersen-problemen’ ooit flink ten goede zullen komen.
Maar ….. bij mij doemde echter nu al de gedachte op: ”Zijn wij er als mensheid door die hersenbundeling nou echt wel op vooruit gegaan ?”
Als u ’t goed vindt, duik ik daarvoor met u de geschiedenis in ! In grote stappen. Oké ?

Zo’n dikke twintigduizend jaar geleden leefden er “slechts” zo’n honderdduizend mensen in West- en Midden-Europa. Het waren zgn. ‘jager-verzamelaars’, die ver van elkaar verspreid, in groepjes “woonden”, omdat ze voor het verkrijgen van hun voedsel een groot en vrij jachtgebied nodig hadden. Besmettelijke ziekten kwamen hierdoor zeer weinig bij hen voor.
Daarbij moet tevens vermeld worden, dat onze achter herten en everzwijnen aanrennende voorouders met zekerheid een donker-gekleurde huid •¹ hadden. Volgens de deskundigen kwam dat met name doordat ze vooral vlees en vis aten.
In onze regio weten we bijv. dat bij het Hoetmansmeer (tussen Boven-Pekela en Wilder-vank) groepen van deze mensensoort hebben geleefd. Dat ze ook in de regio Westerwolde voorkwamen is trouwens ook welhaast zeker.

In deze situatie kwam verandering toen mensen uit het Nabije Oosten zich in Europa gingen vestigen.•² Zij beoefenden al langere tijd allerlei vormen van landbouw en vermengden zich hier met de jager-verzamelaars. Het eten van allerlei plantaardig voedsel nam daardoor – begrijpelijk – vrij snel toe. Doordat de inname van vlees en vis veel lager op de dagelijkse voedselladder kwam, moest de voor een gezond leven noodzakelijke vitamine D vooral uit zonlicht gehaald worden. Een lichtere, bleke, witte huid kon dat een stuk beter opnemen dan een donkere teint en dus …….

De komst van wat uiteindelijk ‘het boerenbedrijf’ en de kern van de dagelijkse voedsel-voorziening werd, bracht in algemene zin meer welvaart, meer kinderen, meer overlevingskansen. Daarbij was de onderlinge samenhang in de meestal kleine gemeen-schapjes/dorpjes erg sterk. ‘Noaberhulp’ was geen aardigheidje maar een medemenselijke, noodzakelijke plicht.
Maarrrrr …….. behalve tegen een blanke huid, liepen de nieuwe boeren ook tegen allerlei onverwachte negatieve bij-effecten van hun veranderde leefstijl aan. De boeren woonden immers niet meer buiten, maar woonden - samen met hun dieren - onder één dak. Heel handig om altijd beschermd te zijn tegen de kou en tegen mens- en dieronvriendelijk wild.
Dat vonden ratten, vlooien, luizen, enz. enz. echter ook ! En het duurde dan ook niet zo lang of het stro-bed (later in de bed-stee) maakte door allerlei besmettingen van dier op mens regelmatig plaats voor een ziek-bed.
Er wordt momenteel met de allermodernste technieken onderzoek gedaan naar sporen van bijv. lepra, pest en tuberculose in (delen van) skeletten van enkele duizenden jaren geleden. Heel belangrijk is ’t immers om te weten te komen hoe de mens-van-toen op die ziektes reageerde én zich er tegen te weer wist te stellen. Daarmee kunnen de medici van nu wat !

Ik vertel u niks nieuws als ik zeg dat de grenzen in onze wereld van nu bijna vervaagd zijn.
Via de wereldhandel en bijv. meerdere Verweggistan-vakanties per jaar komen we overal en nergens. Daardoor lopen we echter wel een steeds grotere kans dat allerlei ziekten die in onze optiek min of meer bij de Derde Wereld horen, ook bij ons in Europa terechtkomen. Als voorbeeld hoef ik misschien alleen maar ‘corona’ te zeggen ……

De welvaart die de landbouw bracht, leidde in de 19^e eeuw tot steeds meer vormen van industrialisatie. Geweldig ! De welvaart van brede volksmassa’s groeide nog sneller en het leek allemaal niet op te kunnen. Leek niet op te kunnen ……
Want als je ziet hoe anno 2026 :
- de moderne, door computers gestuurde, super-industrie onder de naam ‘Big Tech’ ons totale leven aan het verwoesten is;
- hoe wereldleiders de snelle voortgang van bijv. AI zelfs bevorderen, alleen al om hun  multimiljardair-vriendjes aan hun kant te houden;  
- hoe extreme groepen / politieke partijen ons willen aanpraten dat we in Europa alleen een ‘witte samenleving’ •¹ moeten willen. Terwijl, zoals hiervoor vermeld, wij vrijwel allemaal van oorsprong bruinachtig zijn;
- hoe diezelfde extremelingen (die anno 2026 ook nog massaal worden nagelopen. Zie de stembus-uitslagen her en der) ons willen wijsmaken dat alle migranten met een grote zwaai teruggegooid moeten worden naar hun land van herkomst, terwijl vrijwel alle West- en Midden-Europeanen meer of minder van oosterse oorsprong zijn.•²
- diezelfde rechts-extreme onruststokers ons in wezen een weg op voeren, die regelrecht leidt naar de 4^e grote dictatuur in onze wereld : de Ver. Staten onder Trump (nog in aanwas/afwas ?), Rusland onder Poetin, China onder Xi Jinping en daar tussenin het nieuwe Europa onder – laten we hem maar noemen - : Hitler-2.
Als je je medemens zo’n weg op voert, dan mist bij jou met zekerheid het verbindingsstuk tussen de voor- en de achterhersenen. Dan ben je miljoenen jaren teruggevallen. Wat ? Misschien is de echte werkelijkheid zelfs, dat die zogenaamde ultra’s totaal hersenloos zijn geworden ………
Conclusie :
Als we niet wakker worden met elkaar, kunnen we het woord ‘vooruitgang’ vanaf nu maar beter uit onze woordenboeken schrappen !

Opm. 1.) Geert heeft in zijn ‘taiken’ bij deze aflevering in beeld gebracht hoe de mens van nu via de ogen van ‘Big Tech’ tegen de wereld aankijkt. Alles in nullen en eenen vertalen, en/of dingen alleen maar meer zien als rechthoekige vlakjes en/of pixels. Allemaal bedenksels die onze menselijke hersenfunkties meer en meer overbodig maken.
2.) Klaas heeft voor zijn ‘toal’ in deze aflevering o.a. dankbaar gebruik gemaakt van het boek ‘De reis van onze genen’ van J. Krause en T. Trappe.

© Geert Schreuder (de Taikens) en Klaas Meijer (de Toal)

info@geertschreuder.nl
k.meijer@onstwedde.info